İdareye Karşı İlamlı İcrada Yeni Şart: İdareye Başvuru Zorunluluğu (⚖️ İİK m. 34/a)

Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne sunulan yeni kanun teklifi ile 2004 sayılı ⚖️ İcra ve İflas Kanunu’nun 34. maddesinden sonra gelmek üzere "İdareye başvuru zorunluluğu" başlıklı 34/a maddesi ihdas edilmektedir.

Hukuk Uyuşmazlıklarında İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun (İYUK) 28. maddesinde idari yargı kararları için zaten var olan "idareye başvuru ve ödeme süresi tanıma" mekanizması, bu düzenleme ile artık adli yargı (hukuk mahkemeleri, BAM ve Yargıtay) ilamları için de zorunlu bir dava/takip şartı haline getirilmektedir.

İdareye Karşı İlamlı Takip Süreci Karşılaştırma Tablosu

Yeni Düzenleme ile Neler Değişiyor?

1. Kapsam: Yargıtay, bölge adliye mahkemeleri (istinaf) ve ilk derece adli hukuk mahkemelerince verilen; idare aleyhindeki bir miktar para (tazminat, alacak vb.), ilam vekâlet ücreti ve yargılama giderlerine ilişkin tüm ilamlar kapsama alınmıştır.
2. Hesap Numarası Bildirme Şartı: Alacaklı veya vekili, takibe geçmeden önce borçlu idareye yazılı dilekçe vererek ödemenin yapılacağı banka hesap numarasını (IBAN) resmi olarak bildirmek zorundadır.
3. 1 Aylık Bekleme Süresi: Başvuru tarihinden itibaren idareye 1 aylık yasal ifa süresi tanınacaktır. İdare bu süre içinde anapara, işlemiş kanuni faiz ve ilam giderlerini eksiksiz öderse dosya icraya intikal etmeyecektir.
4. İcra Takibi Hakkı: İdareye tanınan 1 aylık süre içinde herhangi bir ödeme yapılmaması ya da eksik ödeme yapılması durumunda alacaklı, bakiye alacak için yetkili icra dairesinde ilamlı icra takibi başlatabilecektir.

İdareye Sunulacak Örnek Başvuru Dilekçesi Şablonu

... (İLGİLİ BAKANLIK / BELEDİYE / KAMU KURUMU ADI) ... 'NA

TALEPTE BULUNAN (ALACAKLI) : Ad Soyad / Ünvan (T.C. / Vergi No: ...)

VEKİLİ : Av. ...

BORÇLU KURUM : ...

DAYANAK İLAM : ... Mahkemesi'nin .../.../2026 Tarih ve 202.../... E., 202.../... K. sayılı ilamı.

KONU : ⚖️ İİK m. 34/a uyarınca mahkeme ilamına dayalı alacağın aşağıda bildirilen banka hesabına ödenmesi talebidir.

AÇIKLAMALAR :

1. Kurumunuz aleyhine açılan ve yukarıda bilgileri verilen davada, Sayın Mahkemece lehimize ... TL asıl alacak, ... TL ilam vekâlet ücreti ve ... TL yargılama gideri olmak üzere faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmiştir.

2. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 34/a maddesi gereğince, ilamda belirtilen toplam tutarın faizi ve fer'ileri ile birlikte en geç 1 (bir) ay içerisinde aşağıda belirtilen banka hesabımıza yatırılmasını talep ediyoruz.

ÖDEME YAPILACAK BANKA HESAP BİLGİLERİ :

- Banka Adı : ...

- Hesap Sahibi : ...

- IBAN Numarası : TR...

3. Yasal 1 aylık süre içerisinde ödeme yapılmaması halinde, kurumunuz aleyhine ilamlı icra takibi başlatılacağı ve doğacak icra harç, masraf ve vekâlet ücretlerinin de tahsil yoluna gidileceği hususu saygıyla arz ve talep olunur. .../.../2026

Alacaklı Vekili

Av. Ad Soyad

İmza

Kanun Teklifi Madde 1 Gerekçesi

TBMM Adalet Komisyonu Madde Gerekçesi:

"Yargıtay, bölge adliye mahkemeleri ve ilk derece mahkemelerince verilen bir miktar para ile vekâlet ücreti ve yargılama giderlerine ilişkin ilamlar, başvuru yapılarak idareye ödeme imkânı verilmeden alacaklı taraf veya vekilince doğrudan icra takibine konu edilebilmektedir. Bu durum idareye ilave mali külfet oluşturmakla beraber gereksiz icra takibi yapılmasına neden olmaktadır.

Düzenlemeyle, idare aleyhinde hükmedilen bir miktar para ile vekâlet ücreti ve yargılama giderlerine ilişkin ilamlar bakımından icra takibi yapılmadan önce idareye yazılı başvuruda bulunma ve ödeme için hesap numarası bildirme zorunluluğu getirilerek, alacaklıların icraya başvurmak zorunda kalmaksızın alacağını daha kısa sürede tahsil edebilmesi, bu suretle icra dairelerinin iş yükünün azaltılması amaçlanmaktadır.

Buna göre, idareye verilen bir aylık ödeme süresi içinde, idare tarafından ilamda belirtilen tüm alacak kalemlerinin, anapara ve varsa ödeme tarihine kadar işleyecek faizi ve diğer fer’ileriyle birlikte ödenmemesi halinde, idare aleyhine cebri icra takibi yapılabilecektir. Böylelikle, icra dairelerinin gereksiz yere meşgul edilmesi önlenerek idareye ifa imkânı tanınması, kamu kaynaklarının daha verimli kullanılması ve alacaklının da alacağını daha hızlı bir şekilde tahsil edebilmesi sağlanmış olacaktır."

Resmi Kanun Teklifi Metni

Kanun teklifinin TBMM kayıtlarındaki resmi metnine aşağıdaki bağlantıdan ulaşabilirsiniz:

📄TBMM Kanun Teklifi Resmi Metnini Görüntüleyin (PDF)